Mobilya Üretiminde Ahşap Levha Kesim Planlarına Ait Bir Zaman Etüdü Araştırması

Abdülkadir MALKOÇOĞLU, Ali ÇAKMAK, Kemal ÜÇÜNCÜ

Özet


Üretim sistemleri için maliyetlerin belirlenmesi ve buna bağlı olarak verimliliğin artırılması bakımından üretimde işlem sürelerinin önceden bilinmesi ve azaltılması çabaları önemlidir. İş etüdü, üretim sisteminde ek maliyet gerektirmeksizin ya da çok az maliyet gerektiren ve işlem metotlarının etkinliğini artırabilen bir yaklaşımdır. Ülkemizde mobilya üretim sistemlerinde önemli düzeyde işgücü kullanılmakta ve işgücünün niteliği önemli sorunlar arasında sayılmaktadır. Bu bakımdan, mobilya üretim sistemleri için işgücünün etkin kullanımı önemlidir.

Bu çalışmada, bir mobilya fabrikasında boyutlandırma makinesinde, 2800 mm x 2100 mm x 16 mm boyutlarındaki ahşap levhaların iki ayrı kesim planı için iş etüdü çalışması yapılmıştır. Araştırmada, iş ölçüm tekniklerinden zaman etüdü tekniği uygulanmıştır. İşletmenin uyguladığı mevcut ahşap levha kesim planı ve bu kesim planı iş etüdü kapsamında sorgulanarak geliştirilen ikinci bir kesim planı için zaman etüdü yapılmıştır. Yapılan ölçümlerle hesaplanan standart zamanlardan yararlanılarak ahşap boyutlandırma makinesinin kesim planlarına ait kapasitesi de belirlenmiştir. Ölçümlerde verilerin normal dağılıma uygunlukları SPSS/Tek Örnek Kolmogorov-Simirnov testi ile % 95 güvenle test edilmiştir.

Çalışmada, her iş devresinde ahşap levha kesme uzunlukları I. kesim planı ve II. kesim planı için sırasıyla 20,676 m ve 20,105 m olarak elde edilmiştir. İş devresi standart zamanı I. kesim planı için 562,41 sn ve II. kesim planı için 453,91 sn olarak belirlenmiştir. İşlem süreleri bakımından II. kesim planı I. kesim planın göre % 19,29 daha düşük, ahşap levha kapasitesi ise 228 adet/gün’ den 335 adet/gün’e, % 55,7 oranında daha yüksek bulunmuştur. 


Anahtar Kelimeler


Mobilya Üretimi, Kesim Planı, İş Etüdü, Verimlilik

Referanslar


Akal, Z. İş Etüdü, MPM Yayınları Yayın No: 29, Ankara, 1997.

Öncer, M. ve Asil, N. İş Örneklemesi Yöntemiyle Dört Modern Mobilya Fabrikasında Kayıp Zamanların Saptanması ve Önleme Yolları, MPM Yayınları No: 458, Ankara, 1992.

Üçüncü, K., Ergonomi ve İş Etüdü, Orman Fakültesi, Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü Ders Notları, No:77, K.T.Ü. Basımevi, Trabzon, 2005.

Kanaawty, G. Introduction to Work Study, International Labor Office Geneva, 1992.

Çakmak, A., Mobilya Üretiminde Levha Boyutlandırma ve Delgi İşlemlerine Ait İş Etüdü Uygulamaları, Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon, 2011.

Akal, Z. İşletmelerde Performans Ölçüm ve Denetimi, Çok Yönlü Performans Göstergeleri, MPM Yayınları Yayın No: 473, Ankara, 2005.

Barnes, R. M., Motion and Time Study Design and Measurement of Work, John & Sons Inc., Los Angeles, 1980.

Gürpınar, K. ve Barca, M., Türk Mobilya Sektörünün Uluslararası Rekabet Gücü Düzeyi Ve Nedenleri, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İBBF Dergisi, Sayı 2/2 (2007), s41-61.

Arslan, A. R., Sönmez, A. ve Gürleyen, L., Türkiye Mobilya İşletmelerinin Rekabet Gücünü Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi, Politeknik Dergisi, Sayı 1/12 (2009), s47-53.

Dizdar, E. N ve Özen, R., Ahşap Mobilya Endüstrisinde Üretim Verimliliği İçin İş Etüdü Uygulamaları, Teknoloji Dergisi, Sayı 1/2 (2001), s1-9

Akyüz, I., Yatak Odası Mobilyası Üretiminde Zaman Etüdü Uygulaması, Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon, 2012.

Torunoğlu, F., Kapasite Planlaması ve Mobilya Üretim Sistemlerinde Kapasite Üzerinde Etkili Olan Faktörlerin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum, 2006.

Bircan, H. ve İskender, G., İş Ölçümü Tekniklerinden Zaman Etüdü Üzerine Bir Uygulama, İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Sayı 2 (2005) s199-217.

Gencer, A., Verimlilik Analizinde İş Etüdünün Kullanılması ve Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Dumlupınar Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kütahya, 2006.

Gümüşay, O. O., Ekim Makinesi İmalatında Zaman Etüdü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2006.

Demirbaş, Z. A., Verimlilik Arttırma Tekniği Olarak Metot Etüdünün Bir Hazır Giyim İşletmesinde Uygulanmasının İşletme Performansına Etkileri, Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir, 2010.

Cengiz, T. G. ve Orbak, A. Y., Bir Süt Ve Süt Ürünleri İşletmesinde İş ve Zaman Etüdü Çalışması ile Verimliliğin Arttırılması, International Journal of Engineering Research and Development, Vol.2, No.2, June 2010.

Makel, Makine Sanayi ve Ticaret A.Ş., http://www.makel.com/tr/teknik_ozellikler.asp?urunID=173&katalogID=1, Erişim Tarihi: 25.04.2013.

Mayer, R., 1975, Production and Operations Management, Mc Graw-Hill, 3rd Ed, NewYork And London, s 516-517


Tam Metin: PDF

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.



Politeknik Dergisi © 2014

P-ISSN 1302-0900    E-ISSN 2147-9429